Od pewnego czasu, wśród osób zajmujących się szkoleniem i egzaminowaniem kandydatów na kierowców oraz mających wpływ na ogólnie rozumiane bezpieczeństwo ruchu drogowego, trwa dyskusja czy osoby w wieku 17 lat są w stanie sprostać odpowiedzialności jaka spoczywa na osobie kierującej samodzielnie pojazdem w ruchu drogowym.

Osoby sceptycznie ustosunkowane do wydawania uprawnień w zakresie kat B 17- latkom, przytaczają argumenty o niewłaściwym postrzeganiu potrzeby przemieszczania się pojazdem przez 17- latków, jakoby głównym ich celem w uzyskaniu prawa jazdy może być chęć zaimponowania rówieśnikom posiadaniem uprawnień do kierowania pojazdem , a owe imponowanie może przybierać różny charakter, także związany z zagrożeniem ruchu drogowego.

Ja jestem tym, który pokłada więcej wiary w stosunku do młodego pokolenia i zdecydowanie nie zgadzam się z tezą, że gdy się ma 18 i więcej lat to na pewno jest się już odpowiedzialnym, wolnym od pokus do niebezpiecznych zachowań, zdecydowanym na 100 procentowe przestrzeganie przepisów ruchu drogowego. Skłonności do niewłaściwych zachowań występują także u osób w wieku powyżej 20,30 czy 40 lat, a uwarunkowane jest to ich psychiką, a nie wiekiem.

Jeśli cofniemy się w czasie, to okazuje się , że kilkadziesiąt lat wcześniej w Polsce można było uzyskać uprawnienia do kierowania pojazdem w wieku 16 lat.I ja właśnie w wieku 16 lat takie uprawnienia otrzymałem. Do dnia dzisiejszego nie byłem sprawcą żadnego wypadku ani kolizji drogowej.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA KOMUNIKACJI I SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 1 października 1962 r.

Kierujący

DZIAŁ I

§ 187. Kierować pojazdami na drogach publicznych mogą osoby, które osiągnęły wymagany wiek, a mianowicie:

1) pojazdami samochodowymi:

a) motocyklami :

- 16lat, za zgodą rodziców lub opiekunów – bez prawa przewożenia osób

- 18 lat- z prawem przewożenia osób

b) innymi pojazdami:

- niezawodowo – 16 lat, za zgodą rodziców lub opiekunów

- zawodowo – 18 lat

2) rowerami

a) 18lat – z prawem przewożenia osób i towarów

b) 12 lat- bez prawa przewożenia osób i towarów

Następnie w roku 1983 zmieniono warunek dotyczący wieku z 16 na 17 lat

USTAWA 35
z dnia 01 lutego 1983 r

Prawo o ruchu drogowym

Art. 70 Prawo jazdy może uzyskać osoba, która ma wymaganą sprawność fizyczną i psychiczną, umie czytać i pisać, odbyła odpowiednie przeszkolenie i wykazała się niezbędnymi kwalifikacjami oraz osiągnęła wymagany dla danej kategorii wiek, a mianowicie:

1) kategorii A, B, , M, T -17 lat

2) kategorii C - 18 lat

Od roku 1997 ponownie zmieniono wymagania dotyczące wieku zakresie uzyskiwania prawa jazdy

USTAWA
z dnia 20. czerwca 1997 r

Prawo o ruchu drogowym

Art.90 1. Prawo jazdy otrzymuje osoba, jeżeli:

1) osiągnęła dla danej kategorii wiek

2) uzyskała dla danej kategorii orzeczenie lekarski o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem

3) odbyła wymagane szkoleniem

4) zdała z wynikiem pozytywnym egzamin państwowy

2. Wymagany dla danej kategorii wiek wynosi :

1) 16 lat dla kategorii A1, B1 lub T

2) 17 lat dla kategorii A lub B

3) 18 lat dla kategorii B+E, C, C+E, C1 lub C1+E

3. Osoba , która nie ukończyła18 lat może uzyskać prawo jazdy kat A,A1, B, B1 LUB T za zgodą rodziców lub opiekuna

Od 2005 roku Art.90 PoRD otrzymał brzmienie :

2. Wymagany dla danej kategorii wiek wynosi

1) 16 lat dla kategorii A1, B1 LUB T
2)
3) 18 lat dla kategorii A, B, B+E, C, C+E, C1, C1+E

Od 2011 roku przepisy dotyczące uprawnień do kierowania pojazdami i z tym związanymi zagadnieniami, zostały usunięte z Ustawy PoRD i określone w Ustawie o kierujących pojazdami.

Art. 8. 1 Wymagany wiek do kierowania wynosi:

1) 14 lat – dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii AM

2) 16 lat – dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A1, B1, T

3) 18 lat – dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A2, B, B+E, C1 I C1+E

4) …….13) ….

Jak wynika z powyższego, uprawnienie do kierowania pojazdem w zakresie kat B w wieku poniżej 18 lat nie jest nowym pomysłem.
Z jakiegoś powodu młodym ludziom poniżej 18 roku życia, odebrano prawo do uzyskiwania  uprawnień w zakresie prawa jazdy kat B, umożliwiając jednocześnie uzyskanie uprawnień niższej kategorii, co w efekcie zmusza do dwukrotnego odbycia szkolenia i dwukrotnego zdawania egzaminu państwowego- jeśli chce się samodzielnie przemieszczać samochodem w wieku 16 lat i w wieku 18 uzyskać uprawnienia kat. B. Z tym są związane dwukrotne koszty.
A więc o co chodzi? – jak zwykle o kasę- bo na pewno nie ma to nic wspólnego z BRD.
Skąd ta pewność? Po pierwsze, tak jak wcześniej napisałem – sam posiadam prawo jazdy od 16 roku życia i takich jak ja jest wielu. Nie ma podstaw aby sądzić, że moja obecność na drodze gdy miałem 16 czy 17 lat, w chwili kierowania przeze mnie pojazdem, była zagrożeniem lub utrudnieniem w ruchu drogowym.
Poza tym chcę powiedzieć, że szkolę wiele osób w zakresie kat B1 i tych w zakresie AM na motorowerach i czterokołowcach lekkich. Osoby te po osiągnięciu wymaganego wieku, nie mając wyjścia, przystępują do kolejnych etapów szkolenia związanych w wyższą kategorią tzn z AM na B1, a z B1 na B. Z relacji tych osób wynika, że nie były uczestnikami wypadków drogowych ani nie były karane mandatami za wykroczenia drogowe. Zapewne jest to owoc właściwego szkolenia, a także krótkiego terminu egzystencji tych osób na drogach w roli kierujących, ale przecież rozprawiamy o tym właśnie krótkim terminie – jednego roku- czy nadawać uprawnienia w wieku 17 czy 18 lat.
A więc aspekt niebezpieczeństwa dla ruchu drogowego z uwagi na niski wiek osób kierujących pojazdami uważam za bezpodstawny.

Jenak w tym miejscu chcę wyrazić przekonanie, że szkolenie tak młodych osób, powinno odbywać się tylko w ośrodkach szkolenia kierowców. Młode umysły chłoną informacje jak gąbka wodę. Jeśli instruktor będzie w sposób profesjonalny przekazywał wiedzę, niezbędną do zrozumienia zasad ruchu drogowego, stosowania przepisów w praktyce i umiejętności przewidywania realnych zagrożeń, a także radzenia sobie w sytuacjach trudnych, to w ten sposób ukształtuje sylwetkę bezpiecznego kierowcy – można wtedy powiedzieć, że instruktor nauczył go jeździć samochodem.
Jeśli natomiast oddamy kwestię szkolenia młodych ludzi w ręce rodziców, opiekunów czy innych osób mających uprawnienia od np. 2 lat, z całym szacunkiem dla tych osób, to może się okazać, że osoby te, wskutek miernego rozumienia zasad ruchu drogowego, słabej znajomości przepisów ruchu drogowego, braku wyobraźni w zakresie przewidywania realnych zagrożeń, nauczą swych podopiecznych nie jazdy samochodem, a jedynie kręcenia kierownicą i bezładnego przemieszczania się po drogach w sposób, który bywa nazywany „jazdą na czuja”.

Reasumując.
Czy wymagany minimalny wiek dla uprawnień prawa jazdy kat B to 17 lat? Zdecydowanie tak- a nawet 16 lat tak jak miało to miejsce w latach wcześniejszych.

Czy szkolenie może odbywać się z osobą inną niż instruktor, pojazdem bez dodatkowego hamulca? Zdecydowanie nie- na zdrowiu i życiu nie przyoszczędzimy!